Với thông điệp “Đánh thức Di sản - Lan tỏa Tinh hoa - Kết nối Điểm đến”, Giải thưởng Tinh Hoa Việt 2026 được công bố ngày 14/11 tại TP.HCM, đánh dấu bước mở rộng về định hướng hoạt động sau mùa giải đầu tiên.
Chương trình do Báo Văn Hóa phối hợp cùng ZOA Creative tổ chức, với sự đồng hành của Tạp chí Vietnam Travel.
Bên cạnh việc ghi nhận những cá nhân, tập thể và tác phẩm có đóng góp nổi bật, giải thưởng còn đặt trọng tâm vào khả năng đưa các giá trị di sản bước vào đời sống hiện đại thông qua nghệ thuật, công nghệ truyền thông và hoạt động du lịch văn hóa.
Di sản không chỉ để gìn giữ mà còn cần được lan tỏa
Việt Nam sở hữu hệ thống di sản văn hóa phong phú, từ các công trình kiến trúc, làng nghề truyền thống đến nghệ thuật dân gian, lễ hội và phong tục đặc trưng của từng vùng miền.
Tuy nhiên, trong bối cảnh đời sống xã hội liên tục thay đổi, việc bảo tồn di sản không chỉ là lưu giữ những giá trị đã có mà còn đặt ra yêu cầu tìm kiếm phương thức tiếp cận mới, giúp di sản tiếp tục hiện diện trong đời sống cộng đồng.
Tại sự kiện, bà Nguyễn Thị Hoàng Lan, Cục trưởng Cục Thông tin điện tử và Chuyển đổi số, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, nhấn mạnh vai trò của sáng tạo và công nghệ trong việc kết nối những giá trị văn hóa giữa quá khứ, hiện tại và tương lai.
Theo bà, Tinh Hoa Việt là sự hội tụ giữa sáng tạo, giá trị di sản và những trải nghiệm được nâng cao bằng sức mạnh công nghệ, qua đó góp phần lan tỏa bản sắc Việt Nam ra thế giới.
Đây cũng là một trong những định hướng xuyên suốt của giải thưởng năm nay: đưa văn hóa truyền thống trở thành chất liệu cho các sản phẩm sáng tạo mới, thay vì chỉ giới hạn trong hoạt động trưng bày hoặc bảo tồn.
Ba trụ cột kết nối văn hóa, nghệ thuật và du lịch
Theo Ban Tổ chức, Tinh Hoa Việt 2026 xác lập ba trụ cột chiến lược gồm: Di sản là cội nguồn, Nghệ thuật là sức sống và Du lịch là cầu nối.
Trong đó, Di sản là cội nguồn nhấn mạnh việc gìn giữ, phát huy những giá trị lịch sử, văn hóa, làng nghề, kiến trúc cùng các loại hình di sản vật thể và phi vật thể.
Trụ cột này đồng thời hướng đến tôn vinh các nghệ nhân, cá nhân và cộng đồng đang bền bỉ bảo tồn, thực hành và trao truyền những giá trị văn hóa qua nhiều thế hệ.
Nghệ thuật là sức sống tập trung vào việc đưa chất liệu truyền thống vào đời sống đương đại thông qua âm nhạc, điện ảnh, trình diễn và các hoạt động sáng tạo.
Thành viên Hội đồng chuyên môn về Bảo tồn di sản văn hoá nghệ thuật.
Trong khi đó, Du lịch là cầu nối hướng đến chuyển hóa giá trị văn hóa thành những sản phẩm, trải nghiệm và điểm đến hấp dẫn, góp phần tăng khả năng tiếp cận di sản của công chúng trong nước và quốc tế.
Nhà báo Nguyễn Việt Lộc, Tổng Biên tập Tạp chí Vietnam Travel, nhận định rằng thông qua du lịch, các giá trị di sản văn hóa, nghệ thuật có thêm cơ hội được kết nối, trải nghiệm và lan tỏa.
Theo ông, mỗi di sản không chỉ lưu giữ ký ức lịch sử mà còn phản ánh bản sắc, sức sáng tạo và đời sống tinh thần của cộng đồng.
Kể chuyện di sản bằng công nghệ và truyền thông số
Một trong những hoạt động cụ thể hóa định hướng của Tinh Hoa Việt 2026 là series phim tài liệu “Lễ hội Việt Nam”, dự kiến chính thức ra mắt công chúng từ ngày 22/11.
Dự án lựa chọn ngôn ngữ điện ảnh và các nền tảng truyền thông số để giới thiệu lễ hội, phong tục, đời sống văn hóa và những câu chuyện gắn với cộng đồng địa phương.
Theo đạo diễn Kawaii Tuấn Anh, Giám đốc Sáng tạo Giải thưởng Tinh Hoa Việt 2026, giá trị của một tác phẩm không chỉ nằm ở sản phẩm hoàn thiện mà còn được thể hiện qua những ảnh hưởng tích cực, khả năng truyền cảm hứng và dấu ấn để lại trong đời sống tinh thần của cộng đồng.
Ông cho rằng việc lan tỏa các giá trị sáng tạo văn hóa thông qua truyền thông và chuyển đổi số sẽ tiếp thêm động lực để những người làm sáng tạo bền bỉ theo đuổi nghề nghiệp.
Bên cạnh phim tài liệu, Tinh Hoa Việt 2026 còn giới thiệu hoạt động Tinh Hoa Việt Collection, hướng đến kết nối các doanh nghiệp, thương hiệu và nhân vật tiêu biểu với cộng đồng văn hóa, nghệ thuật và sáng tạo.
Đây được xem là một hướng tiếp cận nhằm tăng cường sự tham gia của các nguồn lực xã hội vào quá trình phát triển công nghiệp văn hóa.
Đưa bản sắc Việt trở thành sức mạnh mềm quốc gia
Định hướng của Tinh Hoa Việt 2026 gắn với mục tiêu phát triển công nghiệp văn hóa, trong đó giá trị truyền thống được xem là nguồn lực để thúc đẩy sáng tạo, quảng bá hình ảnh quốc gia và đóng góp cho phát triển kinh tế.
Nhà báo Phan Thanh Nam, Phó Tổng Biên tập phụ trách Báo Văn Hóa, Trưởng Ban Tổ chức giải thưởng, kỳ vọng Tinh Hoa Việt trở thành không gian hội tụ của những tài năng và giá trị văn hóa tiêu biểu.
Hội đồng Nhà báo
Theo ông, mỗi giá trị được vinh danh không chỉ là một điểm sáng của văn hóa mà còn góp phần tạo nên sức mạnh mềm quốc gia.
Thông qua các hoạt động tôn vinh, quảng bá và kết nối, Giải thưởng Tinh Hoa Việt 2026 hướng đến khuyến khích những sáng kiến đưa văn hóa Việt Nam hiện diện mạnh mẽ hơn trong đời sống đương đại.
Từ di sản, nghệ thuật đến du lịch, hành trình lan tỏa tinh hoa Việt không chỉ góp phần nâng cao nhận thức về bảo tồn văn hóa mà còn mở ra cơ hội phát triển những sản phẩm sáng tạo và trải nghiệm mang bản sắc dân tộc.
